Như thường lệ, World Cup luôn là "sân khấu" để các hãng sản xuất đồ thể thao phô diễn đẳng cấp thông qua trang thiết bị, quần áo, giày... được sử dụng trong các trận đấu. Ngay cả những chiếc áo đấu mà cầu thủ mặc trên người cũng là sản phẩm công nghệ tiên tiến.
Trước đây, áo đấu bóng đá chủ yếu được cải tiến nhờ chất liệu và kinh nghiệm của nhà thiết kế. Nhưng đến World Cup 2026 , cách làm này đã thay đổi. Những chiếc áo không còn đơn thuần là sản phẩm may mặc, mà là kết quả của trí tuệ nhân tạo (AI), tính toán bằng máy và nghiên cứu khoa học về cơ thể vận động viên.
Sản phẩm của dữ liệu và thuật toán
Trung tâm của bước chuyển này là công nghệ Aero-FIT do Nike phát triển. Theo giới thiệu của hãng, Aero-FIT được phát triển dựa trên thiết kế bằng máy tính và quy trình dệt chuyên biệt, trong đó từng chi tiết nhỏ, từng đường may đều được tính toán kỹ để giúp vận động viên luôn cảm thấy mát mẻ khi thi đấu.
The Guardian dẫn lời một nguồn tin am hiểu quá trình này cho biết việc “thiết kế bằng máy tính” của Nike thực chất dựa trên dữ liệu hiệu suất, kết hợp với trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm hỗ trợ các nhà thiết kế trong quá trình phát triển sản phẩm.
Aero-FIT là công nghệ làm mát của Nike. (Nguồn: Nike)
Nike cho biết họ đã phân tích kỹ dữ liệu về cách không khí di chuyển quanh cơ thể, từ đó xây dựng các thiết kế phù hợp cho từng môn thể thao. Quá trình này kết hợp giữa khoa học thể thao, thiết kế trên máy tính và công nghệ sản xuất tiên tiến.
Các nhà thiết kế cũng sử dụng bản đồ nhiệt và dữ liệu chuyển động để điều chỉnh từng chi tiết, từ cấu trúc sợi vải đến vị trí đặt các vùng lưới. Nhờ đó, mỗi sản phẩm đều được tối ưu để tăng khả năng thoáng khí và hỗ trợ vận động.
Một điểm đặc biệt trên áo là các vùng lưới hình elip đặt tại những khu vực cơ thể tỏa nhiệt nhiều. Những vùng lưới này có cấu trúc mỏng hơn, giúp không khí lưu thông tốt hơn. Không chỉ mang tính thẩm mỹ, chúng còn đóng vai trò như những “kênh dẫn khí”, được bố trí có tính toán để hỗ trợ kiểm soát nhiệt độ cơ thể trong suốt quá trình vận động.
Không chỉ chú trọng hiệu suất, Aero-FIT còn hướng đến yếu tố môi trường. Toàn bộ dòng sản phẩm này được làm từ 100% vật liệu dệt may tái chế, nhờ công nghệ xử lý hóa học tiên tiến. Điều này cho thấy công nghệ không chỉ phục vụ hiệu suất, mà còn hướng đến giảm tác động lên môi trường.
Theo đại diện Nike, những bộ áo đấu sử dụng Aero-FIT trong mùa hè tới sẽ nhẹ hơn, thoáng hơn và mang lại cảm giác thoải mái suốt cả trận đấu. Đây là yếu tố giúp vận động viên có thể tập trung tối đa vào chuyên môn trong suốt hơn 90 phút thi đấu.
Aero-FIT sẽ được giới thiệu trên toàn cầu thông qua các bộ trang phục bóng đá mà những đội tuyển do Nike tài trợ sử dụng tại World Cup 2026, trước khi tiếp tục được áp dụng rộng rãi cho các dòng sản phẩm thể thao khác của hãng.
Thách thức của thiết kế công nghệ cao
Khi Nike ra mắt loạt áo đấu World Cup vào cuối tháng 3, phần lớn người hâm mộ và giới chuyên môn đều có phản hồi tích cực. Đội tuyển Mỹ được đánh giá có thiết kế nổi bật nhất trong nhiều năm, trong khi các đội như Pháp, Anh, Canada hay Uruguay cũng nhận nhiều lời khen.
Tuy nhiên, trong đợt tập trung đội tuyển gần đây khi các cầu thủ lần đầu mặc áo mới, một chi tiết nhanh chóng thu hút sự chú ý: phần vai áo có hiện tượng phồng lên dọc theo đường may, trông khá thiếu thẩm mỹ.
Ở một số mẫu như áo của tuyển Mỹ, chi tiết này không quá rõ. Nhưng ở những thiết kế trơn màu, đặc biệt là chiếc áo của Kylian Mbappé trong màu áo tuyển Pháp, phần vai phồng lại lộ rõ.
Thiết kế ở phần vai áo có hiện tượng phồng lên dọc theo đường may. (Nguồn: The Guardian)
Trên mạng xã hội, nhiều người hâm mộ cũng phản ánh gặp tình trạng tương tự với áo đã mua. Một số cho biết có thể khắc phục bằng cách hấp hoặc giặt áo trước khi mặc, nhưng cũng có người tỏ ra rất bức xúc.
Một cổ động viên Canada viết trên Reddit: “Phần vai áo bị nhăn như phồng như vậy dù làm gì cũng không hết. Có thể sẽ ổn nếu bạn có vai nhỏ, nhưng với người vai rộng như tôi thì chịu. Đây là một thiết kế cực kỳ tệ”.
Với mức giá từ 100 đến 200 USD cho mỗi chiếc áo, đây rõ ràng là vấn đề đáng quan tâm. Không chỉ người hâm mộ, các liên đoàn và cầu thủ cũng muốn xuất hiện với hình ảnh tốt nhất tại giải đấu lớn nhất hành tinh. Nike cũng xác nhận họ đã nhận ra lỗi này.
Nike nhận định đây là lỗi kỹ thuật, dù không ảnh hưởng đến hiệu suất thi đấu nhưng chưa đạt yêu cầu về mặt hình thức. Hãng đang phối hợp với các đối tác để tìm hướng khắc phục trước khi giải đấu chính thức diễn ra.
Hiện tại, Nike đang làm việc với các liên đoàn và đối tác để tìm hướng xử lý. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu họ có thiết kế lại áo hay đưa ra giải pháp cho người đã mua hay không. Việc khắc phục sẽ rất phức tạp, do World Cup chỉ còn hơn hai tháng nữa là khởi tranh và số lượng áo đã bán ra là rất lớn.
Nike bắt đầu sản xuất trang phục bóng đá từ năm 1979 và dần mở rộng quy mô trên toàn cầu. Hiện hãng là đối tác trang phục của nhiều đội tuyển quốc gia lớn, trong đó có Mỹ và Anh, với các hợp đồng kéo dài nhiều năm.
